башлану


башлану
страд. от башлау
1) начина́ться/нача́ться || нача́ло (собы́тия, проце́сса, рабо́ты, движе́ния)
••

башланган эш - беткән эш — посл. лиха́ беда́ нача́ло; начнёшь - и сде́лаешь

2) брать нача́ло, происходи́ть (от чего, из-за чего)

бәла юктан башлана — беда́ происхо́дит из-за пустяко́в

3) наступа́ть/наступи́ть || наступле́ние (о временах года, о сезоне работ)

яз башланды — наступи́ла весна́

чәчү башлана — начина́ется сев

4) в знач. нареч. башланырда диал. в моме́нт откры́тия, пе́ред нача́лом, когда́ вот-во́т начнётся

дәрес башланырда килеп керде — пришёл (как раз) в тот моме́нт, когда́ начался́ уро́к


Татарско-русский словарь, 56000 слов, 7400 фразеологических выражений. - Институт языка, литературы и искусства им. Г. Ибрагимова. 2007.

Смотреть что такое "башлану" в других словарях:

  • китү — I. 1. Нин. б. урынны калдыру, кая да булса юнәлү, бару 2. Таралу (дан, сүз һ. б. тур.) 3. Каян да булса башлану авыл артында яланнар китә 4. Дәвам итү, сузылу озакка китү 5. Билгеле бер вакыт үтеп, алдагысы башлану тур. сәгать икенче китте 6. Агу …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • кубу — 1. Ябышкан, береккән урыныннан аерылу, аерылып төшү. Кубалаклану һәм вакланып коелу 2. сөйл. Кузгалу, тору, күтәрелү (утырган яки яткан урыннан). Кинәт кузгалу, туктап, басып торган урыннан китү 3. Башлану, чыгу, күтәрелү (көчле җил, буран, давыл …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • башлангыч — с. 1. Беренче, беренчел, баштагы. Өйрәнчек, күнекмәлек б. адымнар 2. Иң түбәнге, беренче баскычтагы. Нин. б. оешманың урындагы бүлеге (буыны) булып торучы 3. и. Башлап җибәрелгән эш яки күренеш; яңалык 4. и. Башланып китүнең төп чыганагы.… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • боз — и. 1. Түбән температурада каты хәлгә килгән, каткан су, туңган су 2. Шугалак, шуу өчен су сиптереп әзерләнгән мәйданчык; каток. с. Бозлы, тоташ боздан торган 3. Боз бөртекләре булып ява торган явым төшем 4. күч. Салкынлык (мөнәсәбәтләр тур.) ,… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • җанлану — 1. Актив җанлы, тере хәлгә килү; җан керү. күч. Барлыкка килү, яшәү хокукы алу яңа тормыш шунда җанланган. Җаны бар кебек күренү 2. Нин. б. сәбәптән үсүе тоткарланып торган, сулган, шиңгән хәлдән чыгу, кинәт үсеп китү (үсемлекләр тур.) 3. Тын… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • җитү — I. ф. 1. Нин. б. урынга яки берәр әйбер янына килү, аны белән тигезләнү. Әйбернең озынлыгы (яки киңлеге) берәр нәрсәгә кадәр сузылуны, башы, очы шул әйбер белән тигезләнүне аңлата 2. Хәрәкәттәге кеше яки әйбернең артыннан куып барып тоту яисә… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • җылы — I. и. 1. Кояш нурларыннан, әйбер янудан, химик реакция вакытында һ. б. аерылып чыккан энергия, үз тирәсендәге һавага таралган җылылык. Һава торышының чагыштырмача җылы вакыты җылылар башлану 2. Җылылык (1) 3. Җылылык (2) , җылы булу дәрәҗәсе 4.… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • зыяндаш — Вакыт вакыт аң югалту һәм көзән җыеру рәв. өянәкләре була торган нерв авыруы. ЗЫЯНДАШ ТОТУ – Зыяндаш өянәге башлану …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • мобилизация — 1. Сугыш башлану уңае белән запастагы хәрби хезмәткә яраклы кешеләрне солдат хезмәтенә алу. күч. Хезмәт ияләрен, барлык көчне нин. б. ашыгыч гомум бурычны үтәү өчен туплау, оештыру эше 2. Тыныч вакыттагы барлык кораллы көчләрне сугышчан хәлгә… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • туу — I. ф. 1. Хатын кыз бәбәйләү яки ана хайван колынлау (бәрәнләү, бозаулау) нәтиҗәсендә бала тормышка, дөньяга килү 2. күч. Берәр нәрсә, берәр күренеш һ. б. барлыкка килү, килеп чыгу. Уяну, яңару, барлыкка килү (хис, уй һ. б. ш. тур.) 3. күч.… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге

  • ут — I. 1. Яна торган әйберне чорнап алган кызу газлар; ялкын 2. Яктырткыч приборлардан таралган яктылык. Кабызылган, яндырылган яктырткыч приборлар тур. 3. күч. Күзләрдәге ялтырау (гадәттә кешенең эчке халәтен белдерә) ут кабынды кинәт күзләренә 4.… …   Татар теленең аңлатмалы сүзлеге